Bosnjaci.Net - Najcitaniji Web Magazin Bosnjaka u Bosni i Hercegovini i Dijaspori
ZLOCINCI'
Naslovna  |  Arhiva  |  Pretraga  |  Redakcija  |  O Bosnjaci.Net  |  Kontakt  |  Bosniaks.Net English  |  Prijava/ Registracija

Kolumne

RUSIJA PREKO SRBIJE PODRIVA DELIKATAN BALANS MIRA I STABINOSTI NA BALKANU
Autor: Nedžad Ahatović
Objavljeno: 13. June 2016. 18:06:29


Nedžad AHATOVIĆ, prof. odbrane i sigurnosti: Ono što je simptomatično i porazno za mir i stabilnost Balkana je da Srbija i Rusija održavaju tjesne vojne i diplomatske veze i pored činjenice da Rusija, kao i Srbija 90-tih pribjegava rješavanju međudržavnih sporova vojnim putem. U tom kontekstu na oporez poziva i najava velikih vojnih manevara u Rusije, Bejelorusije i Srbije koji će se održati u Krasnodaru u Rusiji u septembru ove godine na temu uspostave mirovne misije isključivo zračnim putem odnosno djelovanjem padobranskih snaga. Jedini zaključak koji se iz takvih aktivnosti Srbije može izvući je da se Srbija još uvijek nije odrekla rješavanja pitanja statusa Entiteta RS i Kosova vojnim putem, te da to koristi kao argument u odnosima sa SAD-om, EU-om i Bosnom i Hercegovinom.
Organizacija Sjevernoatlanske povelje poznatija kao vojni savez NATO egzistira od 4. aprila 1949. godine kada je povelja o zajedničkoj odbrani potpisana u Wašingtonu. Ovaj vojni savez koji danas okuplja 28 zemalja svijeta počiva na 4 ključna faktora:

Solidarnost u smislu ispunjavanja obaveza preuzetih poveljom o kolektivnoj odbrani;
Sloboda kao temeljna uloga povelje koja ima za cilj slobodu i sigurnost svih njenih članica koju ukoliko je ugrožena treba braniti kako političkim tako i vojnim sredstvima;

Sigurnost kao osnovna vrijednost koja se štiti samim potpisivanjem povelje, što u sebi podrazumijeva zaštitu i pružanje sigurnosti individaulanim slobodama, demokratiji, vladavini prava i mirnom rješavanju sporova;

I na kraju toliko osporavanu tzv. Transatlansku vezu koja ima za cilj trajno povezivanje kolektivnog sistema sigurnosti između Sjeverne Amerike i Evrope kroz zajedničke interese.

U tom konteksktu potpuno je jasno da vojni savez NATO, nastao svojevremeno kao nužda uspostavljanja kolektivnog sistema sigurnosti zapadne hemisfere kao protuteža teritorijalnim i ideološkim aspiracijama tadašnjeg SSSR-a, zbog ugroženosti ista četiri principa ponovo dobija istovjetnu stratešku ulogu u Evropi ovaj put kao barijera Putinovoj interpretaciji državnog suvereniteta. A njegova interpretacija suverenog prava države, svodi se na uspostavljanje ruskih interesnih dominiona poput Srbije i Sirije uz istovremeno izražavanje zabrinutosti Rusije, zbog širenja NATO-a, jer pobogu više nepostoji prijetnja svjetskom miru u vidu Varšavskog Ugovora kao suprotstavljenog vojnog bloka!?

Ako je širenje NATO-a i EU opravdanje Rusije za agresiju na Ukrajinu kao suverenu državu, onda se s pravom postavlja pitanje, da li Ukrajina, Bosna i Hercegovina i Gruzija imaju pravo da kao suverene države odluče da žele da budu dio NATO-a i EU. Po stanju na terenu izgleda da nemaju. Znači, samo rijetki sretnici kojima Rusija direktnom vojnom silom ili prijetnjom vojnog uplitanja dopusti da demokratski promišljaju poput Nove Rusije u Ukrajini, Južne Osteije u Gruziji i Entiteta Republike Srpske u Bosni i Hercegovini imaju pravo izbora. Taj pristup u praksi suštinski demantuje Putinovu tezu o pravu suverene države kojim on pravda rusko uplitanje u rješavanje Sirijske i Ukrajinske krize, jer ako je Assadov režim legitiman, pa se on brani ruskom vojnom intervencijom, šta traže ruske trupe u Ukrajini?

Nova uloga NATO-a




Administracija predsjednika Klintona je nakon pada Berlinskog zida i kraja hladnog rata početkom devedesetih uspostavila princip širenja NATO-a kao proces svojevrsne asimilacije bivših zemalja istočnog lagera u nove historijske tokove i ekonomske procese u Evropi. U međuvremenu 25 godina poslije i politička i vojna uloga NATO-a kao vojnog i političkog saveza prevazišla je tu svoju posthladnoratovsku ulogu. Danas NATO vodi simultano nekoliko vojnih operacija i to na nekoliko kontinenata. Mirovna misija KFOR-a na Kosovu, nastavak mirovne misije EUFOR-a u BiH, redovne patrole NATO mornarica u Mediteranu u suzbijanju nelegalne trgovine ljudima i terorizma, redovne patrole NATO mornarica na Rogu Afrike u borbi protiv Somalijskih pirata, uz vojnu potporu Afričkoj Uniji u Somaliji, vojno-savjetodavna uloga NATO snaga u Afganistanu kao nastavak ISAF misije, te kontrola zračnog prostora nad Sjevernim Morem, Centralnom i Istočnom Evropom. Vojno operativno djelovanja NATO-a svodi se na kolektivnu borbu protiv terorizma u okviru Američke antiterorističke koalicije, a zemlje članice NATO-a mogu da biraju da li će u uopšte učestovati u vojnim operacijama, kao u slučaju intervencije Alijanse u Libiji 2011. godine. Dakle, NATO kao vojni savez postao je nezaobilazni instrument globalne dominacije koji je de facto prijetnja kako ruskim tako i kineskim nacionalnim, a posebno ekonomskim interesima.

Zašto? Sedam zemalja grupe G8 SAD, Japan, Njemačka, Italija, Francuska, Velika Britanija i Kanada zajedno, kontrolišu 48% glasova u Međunarodnom monetarnom fondu (MMF) i imaju 45% dionica u Svjetskoj Banci. One takođe imaju de facto kontrolu nad Svetskom trgovinskom organizacijom (STO). Sve to im dozvoljava da manipulišu dugovima i diktiraju međunarodna pravila trgovine, održavajući u kvazi-kolonijalnoj zavisnosti siromašnije zemlje koji su bogatije u resursima. Ondje gdje se njihov ekonomski ili nacionalni interes ugroze stupa na snagu NATO sa svojom vojnom intervencijom ili to kao u slučaju Siera Leonea ili Libije unilateralno uradi Francuska, odnosno SAD uz pomoć drugih članica. Ne treba ni pominjati da su 5 od ukupno 7 zemalja grupe G8, članice NATO-a. Osma članica Grupe G8 je Rusija i to od 1998. godine. No, zbog Putinovog odbijanja poštovanja dogovora koji se postignu tokom samita ovih zemalja, Rusija nije više u članstvu ove globalno najjače svjetske organizacije odakle se sama diskvalifikovala. Izazivajući ovako uspostavljen svjetski poredak isključivo radi nezadovoljstva statusom Rusije u tom okviru, Putin poseže za nekonvencionalnim metodama propagandnog rata i ograničenih vojnih intervencija i hibridnog rata kao načinom uspostave kontroliranog haosa kako bi Rusija bila pozvana od strane zemlje u krizi da zavodi red (primjer Sirije, Ukrajine i Gruzije). Nakon ograničene i otvorene vojne intervencije u Siriji i tzv. hibridnog rata u Ukrajini potpuno je jasno da se Putinova strategija svodi na kombinaciju subverzivnih obavještajnih operacija uz prijetnju i upotrebu sovjetske strategijske matrice korištenja zračnopokretnih trupa kao osnove brzog prebaziranja ruskih vojnih kapaciteta u središte krize. To je Putinovo poimanje suverenog prava države i način strategijske zaštite ruskih nacionalnih i ekonomskih interesa.

Balkan, vječito bure baruta




Što se tiče Balkana i konkretno naše zemlje mislim da uopšte ne treba podcrtavati da se Rusija u okviru rada i djelovanja Vijeća za implementaciju mira u BiH (PIC), još od 2006. godine protivi ulasku BiH u NATO. Ambasador Ruske Federacije ponovio je na zadnjem sastanku zemalja članica PIC-a da se Ruska Federacija ne slaže se sa ocjenama PIC-a, a koje se odnose na organičen napredak u procesu uknjižbe perspektivne vojne imovine u vlasništvo države BiH, što je jedan od uslova na putu ka punopravnom članstvu BiH u NATO-u. Ruski uticaj koji očigledno koči bilo kakav napredak BiH prema EU i NATO-u uočava se kroz snažnan politički uticaj Srbije poglavito preko institucija i političkih elita Entiteta RS kao administrativne cjeline unutar BiH. Istovremeno Ruska Federacija snažno podržava Srbiju u njenom višegodišnjem nastojanju da Kosovo kao sastavni dio svog ustavno-pravnog poretka vrati u pod svoj državni suverenitet.

Delikatan teritorijalni balans na Balkanu uspostavljen nakon prve vojne intervencije NATO-a u njegovoj historiji koja se desila upravo u BiH 1994. i 1995. godine, doveden je u pitanje nakon kratkotrajne ali krvave agresije Rusije na Gruziju 2008. godine. Nakon tih 6 dana rata ništa u međunarodnim okvirima više nije bilo isto. Taj izrazito nasilan vojni akt agresije Rusije na Gruziju, potaknuo je događanja koja će dovesti do Arapskog proljeća i istiskivanja Rusije sa izuzetkom Sirije sa Bliskog Istoka. Te iste 2008. godine, čak i nešto ranije javlja se primjetno političko i diplomatsko kalkulisanje Beograda sa Entitetom RS čiji političari očigledno po jasnim instrukcijama rade konstatno na destabilizaciji države Bosne i Hercegovine. Cilj tih subverzivnih aktivnosti koji se vode u prvom redu iz Beograda je računica da bi u nekoj novoj pogodbi velikih sila 49% teritrorije BiH (Entitet RS) pripalo Srbiji kao kompenzacija za gubitak Kosova. Srbija je naime, apsolutno nezadovoljna svojim teritorijalnim statusom, jer je nakon skupo plačenih agresivnih ratova 90-tih teritorijalno svedena na granice Kraljevine Srbije iz 1914. godine + Vojvodina. Stoga, ne treba da čudi da su teritorijalne pretenzije Srbije ka BiH iznesene javno u Memorandumu 2 SAN-u koji je prošao čak i čitanje u Parlamentu Srbije 2012. godine. Ono što je simptomatično i porazno za mir i stabilnost Balkana je da Srbija i Rusija održavaju tjesne vojne i diplomatske veze i pored činjenice da Rusija, kao i Srbija 90-tih pribjegava rješavanju međudržavnih sporova vojnim putem. U tom kontekstu na oporez poziva i najava velikih vojnih manevara u Rusije, Bejelorusije i Srbije koji će se održati u Krasnodaru u Rusiji u septembru ove godine na temu uspostave mirovne misije isključivo zračnim putem odnosno djelovanjem padobranskih snaga. Jedini zaključak koji se iz takvih aktivnosti Srbije može izvući je da se Srbija još uvijek nije odrekla rješavanja pitanja statusa Entiteta RS i Kosova vojnim putem, te da to koristi kao argument u odnosima sa SAD-om, EU-om i Bosnom i Hercegovinom.

Do kada će se takvo ponašanje Srbije tolerisati, ostaje da se vidi. No, svako odlaganje rješavanja pitanja uspostavljanja funkcionalnosti države BiH kroz novi Ustav i punopravnog članstva Kosova u UN-u, postaje ključno pitanje mira i stabilnosti na Balkanu. Sa druge ulaskom R. Crne Gore u punopravno članstvo NATO-a strateška situacija na Balkanu i u Mediteranu se mjenja iz korijena i tu treba definitivno očekivati readikalnu reakciju Rusije koja će se ispoljavati preko Srbije. Stoga stabilnost Balkana zavisi isključivo od toga da li će Srbija napokon i zvanično odustati Kosova kao i od svojih teritorijalnih pretenzija prema susjedima ili će krenuti u nove ratne avanture i osvajačke ratove uz svesrdnu i vojnu i političku podršku ovaj put Rusije.



Ostali prilozi:
» NJEGOŠ NA PORTALU RADIJA PETNJICA
Šemso Agović | 17. January 2017 19:03
» AKO SIJEŠ KAKTUS, NE OČEKUJ GROŽĐE
Avdo Metjahić | 17. January 2017 18:49
» UJEDINIMO SE U ODBRANI BOSNE I HERCEGOVINE
Zijad Bećirević | 16. January 2017 12:50
» KOZMOPOLITSKA DIMENZIJA BOŠNJAŠTVA
Džebrail Bajramović | 12. January 2017 01:39
» ZLOUPOTREBA GORSKOG VIJENCA
Šemso Agović | 11. January 2017 15:44
» UZROCI I POSLJEDICE FRAKCIONAŠKOG DJELOVANJA MEĐU MUSLIMANIMA
Mirsad Mahmutović | 11. January 2017 02:13
» SRPSKA, MOSTARSKO-BANJALUČKA, PARADIGMA?
Mr. Milan Jovičić | 11. January 2017 00:23
» NA FESTIVALU GENOCIDA SOTONSKI ATENTAT NA ISTINU
Elmedina Muftić | 10. January 2017 00:24
» VRAĆA LI 9. JANUAR EVROPU U SREDNJI VIJEK?
Muhamed Fazlagić | 09. January 2017 02:31
» DR. CERIĆ: JA SE NE STIDIM MOJE EPOHE - A VI, PATRIJARHU?
Dr. Mustafa Cerić, reisu-l-ulema (1993 - 2012) | 08. January 2017 15:01
» ANTIBOSNITIZAM - ŠTA JE TO?
Dr. Mustafa Cerić, reisu-l-ulema (1993 - 2012) | 08. January 2017 01:03
» VRIJEME U KOJEM SU SVI ZATEČENI, ZBUNJENI I PODIJELJENI
Mehmed Meša Delić | 07. January 2017 02:13
» NJEGOŠ MILJENKU: »KAD ME BRANI, ŠTO ME NE ODBRANI!?«
Šemso Agović | 04. January 2017 20:35
Ostali prilozi istog autora:
» PUTINOV EŠALON SPAVAČA U BIH
13. December 2016 17:56
» BOSNA I HERCEGOVINA NA RASKRŠĆU
22. November 2016 19:12
» GOSPODIN SMRT
23. March 2016 19:16
» ZAŠTO SE SRBIJA NAORUŽAVA?
02. November 2015 17:22